( 3 * ) - در اصل جوز الحنبله ، در اختيارات بديعى چاپ تهران اشتباها اين دو واژه ( جوز البرى و جوز الحنبله ) آمده كه از كتاب خطى اختيارات كتابخانه شخصى اصلاح گرديد . ( 4 * ) - مطالب [ ] اصلاح و تكميل شده از مخزن الادويه است . Code - 392 قافله كبير Amomum melegueta Rosc در كتب طبى قديم ذيل قاقله دو گياه قاقله كبير ( قاقله ذكر ) و قاقله صغير ( قاقله انثى ) شرح داده شده است در اين مبحث آنچه مربوط به قاقله كبير مىباشد استخراج گرديده است . رازى ذيل قاقله مىنويسد : مسيح دمشقى گويد آنكه بدون اقماع 1 * است در درجه اول خشك است براى معده سودمند و هضم كننده غذا و براى حلق نيكو است و آنچه داراى اقماع باشد قبض آن بيشتر و هنگامى كه با آب مصطكى مخلوط و با آب انار شيرين و ترش بنوشند در تهوع و استفراغ بيشتر موثر است . مجهول گويد قاقله در تهوع و استفراغ مفيد است و ماسرجويه نيز همين را مىگويد ( ترجمه از الحاوى جلد 21 ص 304 ) . به هندى آن را ككولاوتلا ؟ ! گويند و آن دو نوع كبير و صغير دارد نوع كبير غلافى مانند غلاف سپندان دارد و دانه آن درون غلاف سياه‌رنگ . . . و گفته‌اند غلاف دانه گرد و سه خانه است و دانه آن سه‌تا سه‌تا درون غلاف جاى گرفته‌اند طعم آن مانند كافور است و آن داروئى گرانقدر و عزيز است . . . ( تت صيدنه عز ش 807 ) . قاقله گرم و قابض است خصوصا اگر با دنباله همراه باشد و خود دنباله گرم‌تر و قابض‌تر . . . و مقوى معده است . . . ( تت قانون عب 417 ) . غافقى گويد آن از ادويه‌جات است نوع كبير را قاقله ذكر و هيل مىنامند و آن دانه‌اى است بزرگتر از نبق كه به مقدار كم دنباله و پوست دارد در داخل آن حب كوچك به شكل مربع ، معطر و چرب قرار دارد آن را از سرزمين يمن مىآورند و تند و زبان را مانند كبابه مىسوزاند . . . تنفس را خوش‌بو مىكند ، محلل ، قابض و مقوى و كمك‌كننده به عمل گوارش و در تهوع و استفراغ موثر است به‌ويژه اگر آن را با دنباله و پوست و با آب انارين مصرف نمايند در درد كبد ، سردرد ، انسداد كبد هنگامى كه سه روز به اندازه يك درهم از آن بنوشند همچنين براى سنگ كليه هنگامى كه با بذر قثاء و خيار به اندازه مساوى مخلوط و دو درهم از آن با سكنجبين خورده شود در صرع و حالت اغماء و به بينى كشيدن آن تا آمدن عطسه و همچنين در سردرد مفيد است . . . ( تت جامع مفردات جلد 3 ص 2 ) . قابض ، محلل ، مقوى است . . . مقدار خوراك وى يك درم بود . . . ( اختيارات 325 ) . قاقله به فارسى هيل نامند كبار و صغار مىباشد كبار را ذكر و صغار را انثى گويند . كبار او خوش‌بو و در تفريح و ساير افعال قويتر است . . . مسخن . . . مفرح ، خوش‌بوكننده عرق و جهت صداع و صرع و جنون مفيد است . . . ( تحفه 200 ) . به يونانى قطيداوس و به سريانى شرفيون و شوشما و به فرنگى كرادموم و به فارسى هل و به عربى هال و به هندى الايچى نامند قاقله كبار را قاقله ذكر و هيل ذكر و قاقله زنجى و به هندى برى الايچى نامند . . .